Przedmiotem wynalazku jest maszyna do szycia z me¬ chanizmem wybierajacym krzywke wzornikowa.W znanych maszynach z mechanizmem sterujacym krzywka wzornikowa mechanizm posiada szereg krzywek wzornikowych usytuowanych wspólosiowo w stos, popy- chacz krzywkowysterujacy odpowiednia krzywka wzorni¬ kowa mechanizm wybierajacy krzywki zawierajacy tarcze sterujaca zamocowana obrotowo w maszynie, pochylnie krzywkowa ustalajaca zakres obrotowy tarczy sterujacej do przesuwania popychacza krzywkowego i do zmiany krzywki wzornikowej oraz mechanizm uruchamiajacy po- pychacz krzywkowy.W znanych maszynach z mechanizmem wybierajacym, do wybierania krzywki wzornikowej sluzy obrotowa tar¬ cza, która jednoczesnie przesuwa popychacz krzywkowy znajdujacy sie miedzy kolejnymi krzywkami wzornikowy- mi. Obrotowa tarcza ma wady, ze nie posiada zadnego mechanizmu zmniejszenia sily koniecznej do przesuniecia mechanizmu odsuwajacego popychacz.Maszyna do szycia wedlug wynalazku eliminuje wyste¬ pujace wady poniewaz posiada kilka krzywek usytuowa¬ nych wspólosiowo jedna na drugiej, mechanizmzawieraja¬ cy popychacz dla wybierania odpowiedniej krzywki wzor¬ nikowej, w zaleznosci od rodzaju wykonywanych czynnos¬ ci, mechanizm wybierajacy krzywke zawierajacy tarcze sterujaca, zamocowana w ramie maszyny, pochylnie krzywkowa ustalajaca zakres obrotu tarczy do przesuwa¬ nia popychacza krzywkowego od jednej do nastepnej krzywki wzornikowej, mechanizm odsuwajacy popychacz krzywkowy od krzywek podczas ustalonego, wiekszego od polowy, zakresu obrotu tarczy sterujacej.Zgodnie z wynalazkiem czlon laczacy jest sprzezony poprzez sworzen i czlon popychajacy z popychaczem krzywkowym przesuwnym promieniowo wzgledem tarczy sterujacej, a czlon podporowy zesprzezonym z nim zderza¬ kiem posiada symetryczne scianki boczne, nachylone w stosunku do toru przesuwu czlonu laczacego tak, aby ograniczyc ruch drgajacy po kazdej stronie tej drogi. Tar¬ cza sterujaca ma wystepy, wspólpracujace w czasie obrotu tarczy ze sciankami bocznymi czlonu podporowego do przesuwania czlonu laczacego i zmiany kata nachylenia scianki bocznej oraz ograniczenia ruchu wahliwego.Mechanizm wybierajacy krzywke wzornikowajestpola¬ czony z mechanizmem odsuwajacym popychacz krzywko¬ wy, który steruje tarcza w czasie jej obrotu w obydwu kierunkach. Wieksza czesc calkowitego obrotu tarczy przeznaczona jest na odsuwanie popychacza od krzywki, pozostala czesc obrotu tarczy przeznaczona jest na dosu- wanie popychacza do krzywki znajdujacej sie w polozeniu roboczym.Scianki boczne czlonu podporowego sa zakonczonewie¬ rzcholkiem wspólpracujacym z wystepami umieszczonymi w wycieciach tarczy, przyczym kat miedzy nimi jest równy katowi obrotu tarczy. Czlon podporowy ma wyciecieogra¬ niczajace przesuw wystepów sciankami bocznymido prze¬ suwania popychacza i ustalania krzywki wzornikowej.Kiedy tylko maly odcinek obwodu tarczy sterujacej wystaje poza rame maszyny, zmniejszenie sily potrzebnej do przesuwu tarczy sterujacej minimalizuje przesuw kato- 8860288 602 wy tarczy sterujacej potrzebny do wybrania odpowiedniej krzywki. Korzystne jestwykorzystanie calego zakresu wy¬ bierania krzywek. Gdy tylko czesc obwodu tarczy steruja¬ cej wystaje poza rame maszyny, korzystnejestduze zmnie¬ jszenie przesuwu katowego, koniecznego dla wybrania odpowiedniej krzywki, co mozna uzyskac przez wybiera¬ nie róznych krzywek przy tym samym obrocie tarczy.Jesli kilka krzywek wzornikowych jest wybieranych przy da¬ nym przesuwie katowym tarczy sterujacej, sila potrzebna dla przeprowadzenia operacji wybierania krzywek moze byc powaznie zmniejszona.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia maszyne do szycia majaca mechanizm wybierajacy krzyw¬ ke wzornikowa, wedlug wynalazku, wpolozeniu przygoto¬ wanym do szycia z wybrana krzywka wzornikowaw wido¬ ku z góry, fig. 2 - maszyne z fig. 1 w widoku pionowym z przodu, fig. 3 — mechanizm odsuwajacy popychacz krzywkowy w polozeniu gdy popychacz krzywkowy jest odsuniety dla wybierania krzywki w widoku z gó¬ ry, fig. 4 - mechanizm wybierajacy krzywki, w widoku ~ perspektywicznym, fig. 5- mechanizm odsuwajacy popy-" chacz krzywkowy w polozeniu gdy krzywka zostala wy¬ brana a linia przerywana - mechanizm odsuwajacy popy¬ chacz krzywkowy w polozeniu gdy czlon podpierajacy nie ma mozliwosci przesuwów bocznych , - Unia osiowa me¬ chanizm odsuwajacy popychacz krzywkowy, gdy czlon podpierajacy ma mozliwosc przesuwu bocznego - w po¬ wiekszeniu.W ramie 11 maszyny do szycia (fig. 1,2), osadzonyjestna czopach glówny wal napedowy 12. Wahacz 13 zamocowa¬ ny do glównego walu napedowego 12 przenosi ruch do mechanizmu 14. Ruch podluzny przekazywany jest do preta 15, w którym osadzona st igla. Pret 15 poruszany jest ruchem posuwisto-zwrotnym w suwaku 16 obrotowo zamocowanym w ramie 11 tak, ze pret 15, w kiórym osadzona jest igla moze byc poruszany bocznie w stosunku do wytwarzanego sciegu zygzakowego. Czlon napedowy 17, zamocowany obrotowo w punkcie 18 wzgledem suwaka 16, sluzy do przekazywania zmiennego ruchu na pret 15, mechanizmem 20 powodujacym ruch zygzakowy.Mechanizm 20 powodujacy ruch zygzakowy posiada wahliwy wspornik 30 zamocowany obrotowo, poruszajacy sie wahliwie wokól obrotowego sworznia 31 na dzwigni 32 obrotowej zamocowanej do ramy 11.Czlon 17 napedzajacypret 15 odchylany jest na lewo (fig. 2) przez sprezyne 42 umieszczona miedzy czlonem napedo¬ wym i rama 11. Do czlonu napedowego 17 zamocowanyjest blok przesuwny 43, który polaczony jest z prawym bokiem wahliwego wspornika 30.Czop korbowy 44 zamocowany do tarczy 45 ustalajacej petle nici zamocowanej do ramy 11 umieszczony jest w szczelinie 46 czlonu napedowego 17 i sluzy do poruszania bloku przesuwnego 43 wzdluz wspornika30 w stosunkudo obrotowego sworznia 31 regulujac petle szwu zygzakowe¬ go. Tarcza 49 ustalajaca polozenie igly polaczona jest za pomoca dzwigni 32 z uklademdzwigniowym 47,48. Tarcza 49 ustala polozenie igly w zaleznosci od wzoru zygzakowe¬ go szwu w prawo, lewo w srodku zygzaka.W uchu 50 wspornika 30 zamocowany jest poprzecznie " pionowy sworzen 51. Sworzen 51 i obrotowy sworzen 33 wahliwego wspornika 30 stanowia równolegle prety pro¬ wadnicze, na których osadzony jest pionowo nastawny, czlon popychajacy 52. Czlon popychajacy 52 posiada ramie 53 w otworze którego umieszczony jest przeesuwnie swo¬ rzen 33, rozwidlone ramie 54 przesuwnie obejmujace pio¬ nowy sworzen 51 i wystajace ramie 55 zakonczone popy- chaczem 56.Czlon popychajacy 52 jest przesuwany pionowo dla ustalenia polozenia popychacza 56 w stosunkudo krzywki wzornikowej 57, 58, 59. Krzywki wzornikowe 57, 58, i 59 umieszczone sa na wale krzywkowym 60 osadzonym czo- powo na ramie 11. Na wale krzywkowym 60 zamocowana jest slimacznica 61 wspólpracujaca ze slimakiem 62 osa- dzonym na glównym wale napedowym 12.Na wale krzywkowym 60 mozebyc osadzonadodatkowa krzywka wzornikowa 65 dla kontrolowania mechanizmu przekazujacego ruch, co nie stanowi przedmiotu wyna¬ lazku.Mechanizm sterujacy regulowany jest za pomoca steru¬ jacej tarczy 70 umieszczonej czopowo na wkrecie szyjko¬ wym 71 na ramie 11. Tarcza 70 wystaje na zewnatrz elementu 72 ramy 11 i ma promieniowo naciety wskaznik 73 wspólpracujacy z ustalonymi wskaznikami 74 wzoru umieszczonymi na ramie maszyny i wskazujacymi wybra¬ ny wzór sciegu. Tarcza 70 wystaje poza rame dla uwidocz¬ nienia wskaznika 73 we wszystkich mozliwych poloze¬ niach wybranych krzywek. Wysieg tarczy 70 powinien byc na tyle duzy, byprzesuniecie katoweumozliwialowybiera- nie odpowiednich krzywek ibylojak najmniejsze zewzgle¬ du na wymiary maszyny do szycia i wielkosc futeralu.Wystajaca czesc tarczy 70 maszyny do szycia wedlug wy¬ nalazku jest minimalna, co ma duze znaczenie praktyczne.Polozenie popychacza 56 w stosunku do walu krzywko- wego 60 ustalone jest za pomoca pochylni krzywkowej 80 umieszczonej w sasiedztwieobwodu tarczy 70posiadajacej wystajacy do góry tor 81 z trzema poziomami 82, z których kazdy umieszczony jest w róznych odleglosciach osiowych od czola tarczy 70. Tor 81 styka sie ze sworzniem popycha- jacym 83 zamocowanym nakretka zabezpieczajaca 84 do dzwigni popychajacej 85 obracajacej sie na sworzniu 86 w stosunku do ramy maszyny. Dzwignia popychajaca 85 zakonczona jest widelkami 87, które obejmuja obrotowy sworzen 33, na którym osadzony jest przesuwnie czlon 40 popychajacy 52.Ramie 53 czlonu popychajacego 52 umieszczone jest ponizej widelek 87 i przesuwa sie do góry, w kierunku przeciwnym do kierunku ruchu dzwigni popychajacej 85, pod wplywem nacisku sprezyny 88spiralnej, która dociska 45 czlon popychajacy 52 do góry powodujac, ze popychacz 56 przesuwa dzwignie popychajaca 85.Zapadka sprezynowa 90 zamocowana do ramy maszyny styka sie z krawedzia obwodowa tarczy 70 i wspólpracuje z wycieciami zapadkowymi 91, które okreslaja trzypoloze- 50 nia tarczy 70. Dla odsuwania popychacza 56 podczas wybierania krzywki wzornikowej, sluzy mechanizm odsu¬ wajacy. Mechanizm odsuwajacy posiada czlon 100, prze¬ suwny i obrotowo zamocowany na wkrecie 71, na którym osadzona jest obrotowo tarcza 70. Drugi koniec czlonu 100 55 posiada wydluzona szczeline 101, która osadzona jest na pionowym sworzniu 51 w wahliwym wsporniku 30.Bocznie przesuwany czlon podpierajacy 103 jestobroto¬ wo zamocowany do czlonu 100 za pomocasworznia 102. Na czlonie podpierajacym 103 znajduje sie zderzak 104, który 60 wystaje do przeswitu szczeliny 105 w czlonie 100 i ograni¬ cza obrotowy ruch czlonu podpierajacego 103 w stosunku do czlonu 100.Os symetrii scianek bocznych w osi srodkowej czlonu podpierajacego 103 korpusu przechodzi przez wyciecie106 65 ograniczone z boków symetrycznymi wypuklosciami 10788 602 i sciankami bocznymi 108 usytuowanymi od srodka wycie¬ cia do wierzcholków 109. Na zewnatrz wierzcholków 109 kazdej wypuklosci 107 uformowana jest scianka boczna 110 symetryczna do. wyciecia 106.Wypuklosci 107 czlonu podpierajacego 103 wspólpracu- 5 ja z trzema uruchamiajacymi wystepami 111 tarczy 70 usytuowanymi w równych odleglosciach od osi tarczy 70.Podczas obrotu tarczy 70 jeden z wystepów 111 przesuwa¬ ny jest do wewnatrz wzdluz scianek bocznych 110 jednej z wypuklosci 107 az do osiagniecia wierzcholka 109 i odsu- io niecia popychacza 56. W czasie dalszego obrotu tarczy 70 wystep 111 przesuwany w dól naciska na scianke boczna 108, powodujac powrotne przesuniecie sie czlonu podpie¬ rajacego 103 i ponowne ustalenie polozenia krzywkowego popychacza 56 w polozeniu dociskania krzywki wzorni- 15 kowej.Przesuwny ruch czlonu 100 powoduje odsuniecie popy¬ chacza *56 na zewnatrzobwodu krzywek wzornikowych57, 58, 59, w czasiewybierania odpowiedniej krzywki. Kat pod jakim usytuowane sa scianki 110 wypuklosci 107 w stosun- 20 ku do wystepów 111 zalezy od rozkladu sil, oddzialywuja¬ cych na te elementy w czasie przesuwu wystepów 111.Mniejsze pochylenie scianek bocznych 110 powoduje zmniejszenie sily potrzebnej do obrócenia' tarczy 70, jed¬ nak pociaga za soba koniecznosc zwiekszenia kata obrotu 25 tarczy 70 niezbednego dla wybrania odpowiedniej krzyw¬ ki. Tylkopolowa calkowitego kata obrotu tarczy 70 prze¬ znaczona jest do odsuniecia popychacza 56 od krzywki.Poniewaz wybieranie krzywek nastepuje w obu kierun¬ kach dlatego powinien byc zapewniony odpowiedni roz- 30 klad nacisków.Boczny ruch czlonu podpierajacego 103 umozliwia swo- rzen obrotowy 102 za pomoca którego czlon podpierajacy 103 polaczonyjest z czlonem 100 zas zderzak 104 pracujacy w szczelinie 105, umozliwia znaczne zmniejszenieprzechy- 35 lania scianek bocznych 110 wypuklosci 107, co zmniejsza sile konieczna do obracania wystepów 111. Na fig. 5, liniami ciaglymi zaznaczone jest usytuowanie czlonu pod¬ pierajacego 103 i wystepu 111 w polozeniu spoczynkowym urzadzenia, kiedy krzywkowy popychacz 56 jest w pelnym 40 kontakcie z krzywka wzornikowa.Na fig. 5 linia kreskowana przedstawiono wspólzaleznosc pomiedzy wystepem 111 i scianka boczna 110 wypuklosci 107 w przypadku, gdy czlon podpierajacy 103 nie ma mozliwosci wykonywania ruchów bocznych. Przesuniecie 45 katowe A przy calkowitym wycofaniu popychacza 56 sta¬ nowi polowe calkowitego przesuniecia katowego wystepu 111 od jednego polozenia wybierania krzywki do drugiego.Wymiar B obrazuje calkowity slizgowy ruch slizgowy ruch czlonu podpierajacego 103. Na fig. 5 przedstawiono linia 50 „osiowawspóldzialanie czesci w przypadku, gdy czlon pod¬ pierajacy 103 ma mozliwosc wykonywania bocznych ruchów.Przesuniecie katowe A napedowego wystepu 111 w cza¬ sie wycofywania popychacza 56, oraz wymiarBcalkowite¬ go przesuwu czlonu podpierajacego 103 sa zwiekszone o wartosc, równa wartosci dla ograniczonego ruchu drga¬ jacego bloku.Kat miedzy wystepem 111 i boczna scianka 110 wypuk¬ losci 107 jest mniejszy na skutek bocznego ruchu czlonu podpierajacego 103. Przy zastosowaniu maszyny wedlug wynalazku, wieksza czesc zakresu przesuwu katowego tarczy 70 dokonywanego podczas wybierania krzywki, przeznaczona jest na odsuwanie popychacza 56, pozostala zas czesc przesuwu katowego tarczy 70 przeznaczona jest na dosuniecie popychacza 56 do krzywki wzornikowej.Poniewaz czlon podpierajacy 103 ma mozliwosc dokony¬ wania ruchów bocznych w obydwu kierunkach w stosunku do czlonu 100, mozliwe jest zwiekszenie czesci tarczy, wystajacej obudowy i sluzacej do wybierania krzywek w obydwu kierunkach. PL